نشست «نقد و بررسي كتب قلم‌زني ايران» به همت معاونت هنري فرهنگستان هنر برگزار شد.

نشست «نقد و بررسي كتب قلم‌زني ايران» به همت معاونت هنري فرهنگستان هنر برگزار شد. 

به گزارش روابط عمومي فرهنگستان هنر، نشست «نقد و بررسي كتب قلم‌زني ايران»، با سخنراني محمد صحرانورد، پژوهشگر، قلم‌زن و مدرس دانشگاه، بشري گل‌بخش، مدرس دانشگاه و رئيس گروه هنر دفتر برنامه‌ريزي و تأليف كتب درسي فنی حرفه‌اي و كارودانش و همچنين رضا ميرمبين، پژوهشگر و مدرس دانشگاه، روز سه‌شنبه، 12 دي‌ماه 1396، برگزارشد.

در ابتداي اين نشست، محمد صحرانورد، قلم‌زن و پژوهشگر هنرهاي فلزي، با بيان اينكه باوردارد اگر هر چيزي در هنر، مورد نقد قرار نگيرد، به روزهاي مرگش نزديك خواهد شد، كتاب‌هاي حوزۀ قلم‌زني را در چهار دورۀ تاريخي كتاب‌نويسي ايران طبقه‌بندي كرد.

 او دورۀ اول را دوره‌اي توصيف كرد كه نسخه‌های خطی توسط ایرانیان نوشته شده است. همچنين دربارۀ دورة دوم تا چهارم توضيح داد: «دورۀ دوم، ورود شرق‌شناسان به ایران و پژوهش‌های آنان و نقش منفعل ایرانیان را شامل می‌شود. دورة سوم، با ورود ایرانی‌ها به مطالعات ایران‌شناسی و نقش فاعلی ما همراه است و در آخرين دوره، يعني از سال 1367 به بعد، فقط ایرانیان نقش فاعلی دارند و شرق‌شناسان غیر ایرانی منفعل‌اند.»

او در ادامه به نقد و بررسي بیست كتابي كه تا به حال در حوزۀ هنر قلم‌زني ايران تدوين شده‌اند، پرداخت و نقاط ضعف و قوت هر يك از آنها را جداگانه برشمرد.

پس از او، بشري گل‌بخش، مدرس دانشگاه و رئيس گروه هنر دفتر برنامه‌ريزي و تأليف كتب درسي فنی حرفه‌اي و كارودانش با عنوان ويژگي‌هاي كتب آموزشي مهارتي سخنراني كرد.

گل‌بخش در ابتداي سخنانش كتاب‌هاي درسي مهارتی را اين‌گونه تعريف كرد: «كتاب‌هايي هستند كه براساس برنامه درسي خاصي و با هدف معيني توليد مي‌شوند و از سوي مراجع داراي صلاحيت در وزارت آموزش و پرورش، به تصويب مي‌رسند. اين كتاب‌ها در چارچوب زماني معين آموزش و متناسب با پايه، رشته و شرايط ذهني و سني هنرجويان، تأليف، چاپ  و در هنرستان‌هاي فني وحرفه‌اي و کاردانش تدريس مي‌شوند.»

او در ادامه به مهارت‌آموزی از نظر يونسكو پرداخت و گفت: «بر طبق نظر يونسكو، مهارت‌آموزي، فعالیت‌هایی است که هدف آنها ایجاد مهارت، دانش و نگرش مورد نیاز برای استخدام افراد در یک شغل معین یا گروهی از مشاغل مرتبط به هم و یا انجام وظیفه‌ای در یک زمینه فعالیت اقتصادی است.»

اين مدرس دانشگاه، دربارۀ نقطه‌نظر جان دیویی گفت: «هدف اساسی آموزش و پرورش از نگاه ديويي،  پاسخ‌گویی به نیازهای فردی و آماده‌سازی شخص برای زندگی است. تحقق این هدف مستلزم آن است که همه دانش‌آموزان، تجارب آموزش فنی و حرفه‌ای کسب کرده و بتوانند به حل مسئله بپردازند تا تفاوت‌های فردی تعدیل شود.»

او افزود: «از دیدگاه ديويي، تربیت حرفه‌ای باید کسب مهارت تخصصی مبتنی بر علم و دانش‌، مسائل و شرایط اجتماعی و نه کسب مهارت تخصصی در مدیریت ماشین‌ها را به همراه داشته باشد.»

در ادامه رضا ميرمبين، پژوهشگر و مدرس دانشگاه، مبحث خود را با موضوع «اساطیر ایران در بستر نقوش قلم‌زنی معاصر» ارائه كرد.

ميرمبين، نقوش سنتي را در دسته‌بندي‌هاي مختلف معرفي نمود و عنوان كرد: «به لحاظ فرم، نقوش سنتی را به چهار دسته هندسی، گیاهی، جانوری و انسانی مي‌توان تقسيم كرد. به لحاظ محتوا نیز می‌توان آنها را در دو قالب روایی (narrative) و موضوعی (thematic) تقسيم‌بندي كرد.»

او بيان داشت: «در دورۀ باستان، از لحاظ فرمی نقوش هندسی و گیاهی تفوق بیشتری نسبت به نقوش جانوری داشتند و نقوش انسانی نسبت به بقیه، از بسامد کمتری برخوردار بودند و از لحاظ محتوایی، نگاره‌های روایی با مضمون آیینی‌‌‌‌ ــ‌اسطوره‌ای بسامد بیشتری نسبت به نگاره‌های موضوعی داشتند.»

این نشست، با مرور تصاویری از نقوش اساطیر ایران و ارائه توضیحاتی توسط رضا میرمبین، به کار خود خاتمه داد.

گزارش تکمیلی این نشست در ماهنامه سفیر هنر فرهنگستان هنر متعاقبا منتشر می‌شود.