اخبار > نشست تخصصی «استانداردهای فراداده‌ای برای سازماندهی و حفاظت اسناد و منابع دیجیتالی»


در بازدید دو روزه از سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران و با هدف تبادل دانش و یافته‌های نوین برگزار شد:
نشست تخصصی «استانداردهای فراداده‌ای برای سازماندهی و حفاظت اسناد و منابع دیجیتالی»

 

در نشست «استانداردهای فراداده‌ای برای سازماندهی و حفاظت اسناد و منابع دیجیتالی»، که به همت «معاونت پژوهش و منابع دیجیتالِ سازمان اسناد و کتابخانه ملّی ایران» و «کتابخانه و مرکز اسناد فرهنگستان هنر» برگزار شد، استانداردهای ذخیره، نگهداری و استفاده از اسناد و منایع دیجیتال بررسی شد.

 در این نشست، که به همت «معاونت پژوهش و منابع دیجیتالِ سازمان اسناد و کتابخانه ملّی ایران» و «کتابخانه و مرکز اسناد فرهنگستان هنر» برگزار شد، استانداردهای ذخیره و حفاظت محتواهای دیجیتال در سامانه‌های منابع دیجیتال و شرایط استفاده از آنها بررسی شد.

نشست تخصصی «استانداردهای فراداده‌ای سازماندهی و حفاظت اسناد و منابع دیجیتالی» روز شنبه ۱۶ مهر ۱۴۰۱، با حضور علیرضا انتهایی، مدیرکل پردازش منابع دیجیتال «سازمان اسناد و کتابخانه ملّی ایران»، اسماعیل پناهی، رئیس و نرگس خانی، لاله زابلی زاده، ناهید صفری، زینب قدیانی، غزاله مظفری و ابوالفضل بهجت، کارشناسان «کتابخانه و مرکز اسناد فرهنگستان هنر» در سالن «موزه کتاب و میراث مستند ایرانِ» کتابخانه ملّی برگزار شد. در این نشست، علیرضا انتهایی، نخست به معرفی منابع و خدمات سامانه­‌های دیجیتال این سازمان، شامل نسخ خطّی، اسناد آرشیوی، منابع غیر کتابی (عکس، پایان‌نامه، اعلامیه، نقشه و غیره)، منابع چاپ سنگی، کتاب­‌های چاپی نفیس، کتاب­‌های دیجیتال و سامانه نشریات ایران (سنا) پرداخت.


مدیرکل پردازش منابع دیجیتال سازمان اسناد و کتابخانه ملی در ادامه اظهار کرد: تعیین هویت منابع چاپی و کاغذی، فرایندی مشخص دارد، اما منابع دیجیتال ماهیتی متفاوت در تعریف و ثبت اطلاعات دارند. تعریف و ثبت اطلاعات منابع دیجیتال، مستلزم دستیابی به استاندارد فراداده‌ها ((metadata، به عنوان داده‌های ساختاریافته‌ای است که در طول زمان، اَسناد الکترونیکی را اطمینان‌پذیر، معنی‌دار و دسترس‌پذیر می‌کند. این استاندارد، روشی ساختارمند برای توصیف «هویت»، «اصالت»، «محتوا» و «ساختار» اسناد ارائه می‌دهد.

 


انتهایی، با بررسی مفهوم کتابخانه دیجیتال و فرایند تبدیل کتابخانه­‌های سنتی به کتابخانه‌های دیجیتال، به تبیین وضعیت فراداده‌های به‌کار رفته در سامانه‌های دیجیتال و طراحی مدل فراداده­ای برای مدیریت اسناد الکترونیکی در سازمان اسناد و کتابخانه ملّی پرداخت. وی افزود در تدوین استانداردهای فراداده‌ای، برای بهبود تعامل معنایی در فراداده­های منابع دیجیتال، یکپارچه‌سازی اطلاعاتِ دو بخش نحوی و معنایی حائز اهمیت ویژه­ای است. تعامل معنایی، خود مستلزم قابلیت روابط معنایی در بازیابیِ هوشمند اطلاعات است که نیاز به ابزارهای برقراری روابط معنایی، مانند اصطلاح‌نامه‌ها و هستی‌شناسی‌ها دارد.


سپس، مدیرکل پردازش منابع دیجیتال گزارشی از تجربه‌های عملیِ سازماندهی منابع دیجیتال در سازمان اسناد و کتابخانه ملی ارائه داد. وی در این گزارش به روند به‌‌کارگیری طرح‌واره دوبلین کور (Dublin core) و تهیه نگاشت دوبلین کور به مارک ایران و پروژه‌های دیجیتال­‌سازی اسناد و منابع و نیز مدیریت فراداده‌ها در پروژه سامانه حمد (حافظه ملی دیجیتال ایران) به‌عنوان سکوی (پلتفرم) مرکزی ارائه‌ خدمات دیجیتالِ سازمان و درگاه جامع سایر سامانه‌های سازمان پرداخت. بخش پایانی نشست، به پرسش و پاسخ و گفتگو بین شرکت‌­کنندگان و سخنران نشست اختصاص یافت.


در ادامه شرکت‌کنندگان در نشست، از میان تالارهای ساختمان کتابخانه ملی، به بازدید از تالارهای خوارزمی (اسناد و کتابهای خطی و نادر)، خواجه نصیرالدین طوسی (پیایندها و نشریات)، ابن‌ندیم (منابع مرجع و کتابشناسی)، ابن سینا (منابع علوم انسانی)، فارابی (منابع علوم اجتماعی و هنر)، کمال‌الدین بهزاد (منابع غیر کتابی)، رقومی (منابع دیجیتال) و موزه کتاب و میراث مستند ایران، و گفتگو با مدیران و تبادل اطلاعات با کارشناسان بخش­ها، درخصوص فرایند­های فراهم‌­آوری و تأمین منابع، پردازش، سازماندهی و فهرست‌­نویسی، دیجیتال­‌سازی، اهدا و مبادله، نرم‌­افزار کتابداری رسا، و نیز ضوابط و مراحل صدور شاپا و فیپا پرداختند.

پس از آن رئیس و کارشناسان کتابخانه و مرکز اسناد فرهنگستان هنر با حضور در ساختمان «سازمان اسناد ملی ایران» از بخش‌­های مختلف «آرشیو ملی ایران» بازدید کردند. مطابق قانون، «کلیه اوراق، مراسلات، دفاتر، پرونده‌ها، عکسها، نقشه‌ها، کلیشه‌ها، نمودارها، فیلم‌ها، نوارهای ضبط صوت و سایر اسنادی که در دستگاه دولت تهیه شده یا به دستگاه دولت رسیده‌است و به‌طور مداوم در تصرف دولت بوده از لحاظ اداری، مالی، اقتصادی، قضایی، سیاسی، فرهنگی، علمی، فنی و تاریخی به تشخیص سازمان اسناد ملی ایران ارزش نگهداری داشته باشد» در آرشیو ملی ایران نگهداری می­‌شود.

بازدیدکنندگان باحضور در چهار اداره­ کل «شناسایی و فراهم‌­آوری»، «حفاظت، نگهداری و مرمّت»، «تنظیم و پردازش» و «خدمات آرشیوی»، از نزدیک با گردش کار و تجهیزات و فرایندهای فراهم‌­آوری، ارزشیابی، مرمت، پردازش، نگهداری اسناد و خدمات اطلاع‌­رسانی و ارتباطات آرشیو ملی ایران آشنا شدند و درخصوص چالش­‌ها و مسائل آرشیو و اسناد و راهکارهای آن با متخصصان آرشیو به گفتگو نشستند.


در این بازدید درخصوص تبادل تجربه و دستاوردهای علمی و نیز گسترش تعامل و همکاری برای اجرای طرح‌­های مشترک پژوهشی در حوزه اسناد، اطلاعات و منابع هنری، برگزاری دوره­های آموزشی و مهارت­‌افزایی، تبادل منابع چاپی و دیجیتال هنر، در قالب تفاهم‌­نامه همکاری مشترک توافق شد.

برای آگاهی از اخبار کتابخانه و مرکز اسناد فرهنگستان هنر اینجـا کلیک کنید.

 

 

 
 
 

زمان انتشار: شنبه ١٠ دی ١٤٠١ - ١٤:٢٩ | نسخه چاپي

نظرات بینندگان
این خبر فاقد نظر می باشد
نظر شما
نام :
ایمیل : 
*نظرات :
متن تصویر:
 

خروج